Εκταμίευση ΕΣΠΑ: πότε πληρώνεται η επιδότηση και τι την καθυστερεί

Τι σημαίνει εκταμίευση ΕΣΠΑ στην πράξη

Πολλοί επιχειρηματίες θεωρούν ότι η έγκριση του έργου φέρνει αυτόματα χρήματα στον λογαριασμό. Στη WWA το εξηγούμε από την πρώτη συνάντηση: η εκταμίευση είναι το τελευταίο βήμα μιας αλυσίδας — υλοποίηση δαπάνης, εξόφληση προμηθευτή, συγκέντρωση παραστατικών, υποβολή αιτήματος πληρωμής και έλεγχος από την αρμόδια αρχή.

Ένα οικογενειακό αρτοποιείο στη Λάρισα πήρε έγκριση για νέο φούρνο. Ο σύμβουλός μας του εξήγησε ότι η επιχορήγηση θα πιστωθεί μόνο αφού προσκομίσει το τιμολόγιο αγοράς, την εξοφλητική απόδειξη, φωτογραφίες του εξοπλισμού στη θέση του και κίνηση τραπεζικού λογαριασμού. Τίποτα από αυτά δεν ήταν «γραφειοκρατία»· ήταν ο μηχανισμός που προστατεύει τη δημόσια χρηματοδότηση από εικονικές δαπάνες.

Πότε πληρώνεται η επιδότηση;

Δεν υπάρχει μία ημερομηνία πληρωμής για όλα τα έργα ΕΣΠΑ. Ο χρόνος εκταμίευσης εξαρτάται από το πρόγραμμα, τον τύπο της δαπάνης, τη διοικητική πληρότητα του αιτήματος και τον φόρτο ελέγχων του φορέα. Σε δράσεις που περιλαμβάνουν προμήθεια εξοπλισμού, ο έλεγχος μπορεί να περιλάβει και επιτόπια επαλήθευση ότι ο εξοπλισμός παραδόθηκε και λειτουργεί. Σε άλλες δράσεις ο έλεγχος είναι καθαρά διοικητικός και ο χρόνος είναι μικρότερος. Ο όγκος των έργων που καλείται να εξετάσει ο κάθε φορέας επηρεάζει επίσης σημαντικά τον ρυθμό — τους πρώτους μήνες μετά την προκήρυξη ενός προγράμματος ο φόρτος είναι συνήθως μεγαλύτερος.

Σε ορισμένα προγράμματα προβλέπεται προκαταβολή μετά την ένταξη, αλλά στις περισσότερες περιπτώσεις η επιδότηση καταβάλλεται τμηματικά ή εφάπαξ μετά την ολοκλήρωση των επαληθεύσεων. Από την υποβολή ενός πλήρους αιτήματος πληρωμής μέχρι την πίστωση μπορεί να περάσουν λίγες εβδομάδες ή αρκετοί μήνες. Για το δικό σας πρόγραμμα, η επίσημη ανακοίνωση έχει πάντα τον τελευταίο λόγο.

Τι καθυστερεί την εκταμίευση ΕΣΠΑ

Από την εμπειρία μας, οι περισσότερες καθυστερήσεις δεν οφείλονται σε έλλειψη χρημάτων, αλλά σε προβλήματα του φακέλου. Τα πιο συχνά είναι: ελλιπή ή δυσανάγνωστα παραστατικά, ασυμφωνία μεταξύ περιγραφής τιμολογίου και εγκεκριμένης δαπάνης, μη εξοφλημένα τιμολόγια ή πληρωμές με μετρητά πάνω από το επιτρεπτό όριο, αλλαγές σε ΑΦΜ, IBAN ή εταιρική μετοχική σύνθεση χωρίς έγκαιρη ενημέρωση, επιτόπιος έλεγχος που διαπιστώνει ότι ο εξοπλισμός δεν βρίσκεται στη δηλωμένη θέση.

Ακόμη, μια καθυστέρηση προκύπτει όταν η δαπάνη δεν είναι επιλέξιμη σύμφωνα με τον οδηγό του προγράμματος. Ο φορέας δεν μπορεί να πληρώσει για κάτι που δεν περιλαμβάνεται ρητά στο εγκεκριμένο φυσικό αντικείμενο, ακόμη κι αν εσείς το θεωρείτε εύλογο.

Το αρτοποιείο στη Λάρισα, για παράδειγμα, έχασε περίπου έξι εβδομάδες επειδή το τιμολόγιο του φούρνου ανέγραφε «βιομηχανικός κλίβανος» ενώ η αίτηση έγραφε «αρτοποιητικός φούρνος». Ο έλεγχος ζήτησε διευκρίνιση, η πληρωμή πάγωσε και χρειάστηκε συμπληρωματικό έγγραφο από τον προμηθευτή. Μια μικρή λεπτομέρεια που θα μπορούσε να είχε λυθεί πριν την υποβολή.

Θυμηθείτε ότι κάθε πρόγραμμα έχει δικούς του όρους. Στα ενεργά προγράμματα μπορείτε να δείτε τις απαιτήσεις τεκμηρίωσης που ισχύουν σήμερα.

Πώς να προετοιμαστείτε για πιο γρήγορη πληρωμή

Ο έλεγχος πληρωμής ξεκινά από εσάς. Όσο πιο καθαρός είναι ο φάκελος, τόσο λιγότερες ερωτήσεις θα προκύψουν. Στη WWA εφαρμόζουμε έναν απλό κανόνα: κάθε τιμολόγιο πρέπει να «κουμπώνει» με την εγκεκριμένη δαπάνη πριν μπει στον φάκελο.

Κάποια βήματα που μειώνουν τον χρόνο: κρατήστε μητρώο δαπανών από την πρώτη ημέρα υλοποίησης, χρησιμοποιείτε μόνο τραπεζικά μέσα πληρωμής, ενημερώστε άμεσα τον φορέα για κάθε αλλαγή σε εταιρικά στοιχεία και απαντάτε γρήγορα σε παρατηρήσεις ή αιτήματα διευκρίνισης. Κατά την υποβολή, ελέγξτε ότι κάθε παραστατικό έχει ημερομηνία μέσα στην περίοδο επιλεξιμότητας του έργου. Είναι ένα από τα πιο συχνά λάθη που εντοπίζουμε σε φακέλους πελατών που έρχονται σε εμάς αφού έχουν ήδη υποβάλει αίτημα μόνοι τους.

Αν διαχειρίζεστε μόνοι σας το έργο, ένα λάθος στον κωδικό δαπάνης μπορεί να κοστίσει μήνες. Οι υπηρεσίες μας καλύπτουν και τη φάση εκταμίευσης, όχι μόνο την υποβολή της αίτησης.

Τι να προσέξετε

Μην υποβάλετε αίτημα πληρωμής πριν μαζέψετε όλα τα παραστατικά. Ένα αίτημα με ελλείψεις επιστρέφεται ή μπαίνει σε κύκλο διευκρινίσεων, κάτι που επιμηκύνει τον χρόνο πληρωμής.

Επίσης, μην υποθέσετε ότι η εκταμίευση θα γίνει αυτόματα μόλις ολοκληρωθεί ο επιτόπιος έλεγχος. Μετά τον έλεγχο ακολουθεί διοικητική επαλήθευση και έγκριση της δαπάνης, που μπορεί να πάρει επιπλέον χρόνο.

Αν έχετε ήδη καθυστέρηση, ζητήστε γραπτώς ενημέρωση από τον φορέα και ελέγξτε αν υπάρχει κάποια εκκρεμότητα στον φάκελό σας. Συχνά η απάντηση βρίσκεται σε μια παρατήρηση που δεν διαβάσατε προσεκτικά. Κρατήστε αντίγραφα όλων των επικοινωνιών — σε περίπτωση ένστασης, είναι το πρώτο πράγμα που θα σας ζητήσει ο σύμβουλός σας.

Συχνές ερωτήσεις

Πότε ξεκινά η αντίστροφη μέτρηση για την εκταμίευση ΕΣΠΑ;

Από την ημερομηνία υποβολής ενός πλήρους αιτήματος πληρωμής. Αιτήματα με ελλείψεις θεωρούνται ότι δεν έχουν υποβληθεί οριστικά και ο χρόνος τρέχει από τη στιγμή που συμπληρωθούν.

Η επιδότηση καταβάλλεται εφάπαξ ή τμηματικά;

Εξαρτάται από το πρόγραμμα και το φυσικό αντικείμενο. Άλλα έργα πληρώνονται σε μία δόση μετά την ολοκλήρωση, άλλα σε περισσότερες ανάλογα με την πρόοδο υλοποίησης.

Μπορώ να πληρωθώ προτού ξοδέψω δικά μου χρήματα;

Σε προγράμματα που προβλέπουν προκαταβολή, ναι, υπό συγκεκριμένους όρους και συχνά με εγγυητική επιστολή. Στα υπόλοιπα, η επιδότηση καταβάλλεται μετά την πραγματοποίηση και εξόφληση των δαπανών.

Τι γίνεται αν ο έλεγχος βρει ασυμφωνία στα παραστατικά;

Ο φορέας ζητά διευκρινίσεις ή διορθώσεις. Μέχρι να διευθετηθεί το ζήτημα, η πληρωμή παραμένει σε αναμονή. Αν η ασυμφωνία αφορά μη επιλέξιμη δαπάνη, αυτή μπορεί να αφαιρεθεί από το ποσό εκταμίευσης.

Ο χρόνος εκταμίευσης είναι ίδιος για όλα τα προγράμματα ΕΣΠΑ;

Όχι. Κάθε Διαχειριστική Αρχή ή Ενδιάμεσος Φορέας έχει δικές του διαδικασίες, δυναμικότητα και φόρτο ελέγχων. Για αυτό δεν έχει νόημα να συγκρίνετε τον χρόνο σας με έργο άλλου προγράμματος.

Αν έχετε ερωτήσεις για συγκεκριμένο πρόγραμμα ή θέλετε να προλάβετε καθυστερήσεις, η ομάδα μας ελέγχει τον φάκελό σας πριν την υποβολή. Κάντε τώρα έναν δωρεάν έλεγχο επιλεξιμότητας ή επικοινωνήστε μαζί μας από τη σελίδα επικοινωνίας.